മുംബൈ: ഇന്ത്യൻ സിനിമയിലെ വേറിട്ട അഭിനയശൈലിയും ശക്തമായ വ്യക്തിത്വവും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായ നടൻ നാനാ പടേക്കർ (75) അന്തരിച്ചു. ഗോവയിലെ വസതിയിൽ ഹൃദയസ്തംഭനത്തെ തുടർന്ന് വ്യാഴാഴ്ച പുലർച്ചെയായിരുന്നു അന്ത്യം. ആശുപത്രിയിലെത്തിച്ചെങ്കിലും 45 മിനിറ്റോളം നടത്തിയ സി.പി.ആറിനൊടുവിലും അദ്ദേഹത്തെ രക്ഷിക്കാനായില്ലെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.
1951 ജനുവരി ഒന്നിന് മഹാരാഷ്ട്രയിൽ വിശ്വനാഥ് പടേക്കർ എന്ന പേരിൽ ജനിച്ച നാനാ പടേക്കർ നാടകവേദികളിലൂടെയാണ് അഭിനയരംഗത്തേക്ക് എത്തിയത്. 1978ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ‘ഗാമൻ’ ആയിരുന്നു സിനിമയിലെ അരങ്ങേറ്റം. പിന്നീട് ഹിന്ദി, മറാത്തി സിനിമകളിൽ അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ടോളം നീണ്ട കരിയറിലൂടെ തന്റേതായ അഭിനയമുദ്ര പതിപ്പിച്ചു.
‘പരിന്ദ’, ‘ക്രാന്തിവീർ’, ‘അഗ്നിസാക്ഷി’, ‘അബ് തക് ഛപ്പൻ’, ‘സലാം ബോംബെ!’ തുടങ്ങി നിരവധി ചിത്രങ്ങളിലെ പ്രകടനങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന് വലിയ അംഗീകാരം നേടിക്കൊടുത്തു. ഗൗരവമേറിയ കഥാപാത്രങ്ങൾക്കൊപ്പം ‘വെൽക്കം’ പോലുള്ള ചിത്രങ്ങളിലെ ഹാസ്യവേഷങ്ങളിലും അദ്ദേഹം തിളങ്ങി. ശക്തമായ ശബ്ദവും സ്വാഭാവികമായ സംഭാഷണശൈലിയും കഥാപാത്രങ്ങളിലേക്കുള്ള ആഴത്തിലുള്ള പകർന്നാട്ടവുമായിരുന്നു നാനാ പടേക്കറുടെ അഭിനയത്തിന്റെ പ്രത്യേകത.
മൂന്ന് ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരങ്ങൾ നേടിയ നാനാ പടേക്കറിനെ 2013ൽ രാജ്യം പത്മശ്രീ നൽകി ആദരിച്ചു. അഭിനയത്തിന് പുറമെ സംവിധായകനായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചു.
സിനിമയ്ക്കപ്പുറം സൈനികനായി
രാജ്യത്തോടുള്ള പ്രതിബദ്ധതയും നാനാ പടേക്കറുടെ ജീവിതത്തിലെ ശ്രദ്ധേയമായ അധ്യായമായിരുന്നു. ‘പ്രഹാർ’ സംവിധാനം ചെയ്യുന്നതിനായി ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിനൊപ്പം പരിശീലനം നേടിയ അദ്ദേഹം പിന്നീട് ടെറിറ്റോറിയൽ ആർമിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു. 1999ലെ കാർഗിൽ യുദ്ധകാലത്ത് സൈനികർക്കൊപ്പം അതിർത്തിയിൽ ഏകദേശം 60 ദിവസത്തോളം ചെലവഴിച്ചതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.
കർഷകരുടെ കൈത്താങ്ങായി
സിനിമയിലെ പ്രശസ്തിക്കൊപ്പം സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങളിലും സജീവമായിരുന്നു നാനാ പടേക്കർ. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കർഷക ആത്മഹത്യകളും വരൾച്ചയും രൂക്ഷമായ കാലത്ത് നടൻ മകരന്ദ് അനാസ്പുരെയുമായി ചേർന്ന് ‘നാം ഫൗണ്ടേഷൻ’ സ്ഥാപിച്ചു. കർഷക കുടുംബങ്ങൾക്ക് സഹായം നൽകുന്നതിനും ഗ്രാമങ്ങളിലെ ജലക്ഷാമം പരിഹരിക്കുന്നതിനുമുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ സംഘടന സജീവമായി.
സിനിമയിലെ താരപ്രഭയിൽ നിന്ന് അകന്ന് ലളിതമായ ജീവിതം നയിക്കാനും സ്വന്തം നിലപാടുകൾ തുറന്നുപറയാനും അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു. അഭിനയത്തിലെ തീവ്രതയും വ്യക്തിജീവിതത്തിലെ സാമൂഹിക പ്രതിബദ്ധതയും ഒരുപോലെ നാനാ പടേക്കറെ ഇന്ത്യൻ സിനിമയിൽ വേറിട്ടുനിർത്തി.
ഏകദേശം അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ട് നീണ്ട അഭിനയജീവിതത്തിന് തിരശ്ശീല വീഴുമ്പോൾ, ശക്തമായ കഥാപാത്രങ്ങളും വ്യത്യസ്തമായ സംഭാഷണശൈലിയും വ്യക്തിത്വവും കൊണ്ട് നാനാ പടേക്കർ ഇന്ത്യൻ സിനിമയുടെ ചരിത്രത്തിൽ മായാത്ത ഓർമയായി തുടരും.